Inspiracje

Wyznacznikiem Zielonogórskiego Festiwalu Filmu i Teatru jest budowanie jego koncepcji wokół fenomenu aktorów drugoplanowych. Stąd koncepcja programowa tegorocznego wydarzenia oparta została na trzech kultowych postaciach polskiego filmu i teatru: Macieju Kozłowskim Kozzi, Wiesławie Dymnym i Janie Himilsbachu. Festiwal jest znakomitą okazją do ich przypomnienia poprzez retrospektywne pokazy filmów.

M. KozłowskiW. Dymnyuid_4b8de39f6a43342960dd6d9213e99d151320339811860_width_700_play_0_pos_3_gs_0

 

MACIEJ KOZŁOWSKI

Od Kozziego wszystko się zaczęło. W 2011 roku Lubuskie Stowarzyszenie Miłośników Działań Kulturalnych „Debiut” otrzymało propozycję organizacji festiwalu filmowego w Kargowej, rodzinnym mieście Macieja Kozłowskiego. Tak narodziło się Kozzi Gangsta Festiwal, pierwszy, organizowany przez nas festiwal filmu i teatru.

Przez trzy lata (2012-2014) niezwykle zżyliśmy się z sylwetką aktora i stworzonymi przez niego kreacjami.

Nowe przedsięwzięcie, które rozpoczęliśmy w Zielonej Górze w 2015 roku, kontynuuje zamysł Festiwalu, opartego na refleksji o Macieju Kozłowskim i gatunku filmowym jaki uprawiał: filmie sensacyjnym, gangsterskim, kryminalnym, kinie akcji i kinie prowincji.

Maciej Kozłowski urodził się 8 września 1957 roku w Kargowej. W tym małym, lubuskim miasteczku mieszkał 12 lat. Mimo, że kolejno wyjechał do Zgierza i Łodzi, nadal był bardzo związany ze swoimi rodzinnymi stronami. Już jako aktor przyjeżdżał do Kargowej, spotykał się z dziećmi i młodzieżą, organizował wyjazdy do stolicy i przekonywał, że prowincja jest pojęciem względnym i bardziej niż rejonu geograficznego tyczy się ludzkiej świadomości i ograniczeń.

Maciej Kozłowski zadebiutował teatralnie na początku lat 80. Związany kolejno z Teatrem Nowym w Poznaniu i Teatrem Narodowym w Warszawie, za najważniejszą kreację, jak podaje Wikipedia, uważał wcielenie się w postać niezrównoważonego psychicznie mężczyzny w spektaklu Zagubieni Macieja Dejczera.

Równolegle z pracą w teatrze, aktor prowadził aktywność filmową. Domeną był drugi plan i charakterystyczne postaci, które mimo upływu lat, nadal pozostają w pamięci widzów. Grał u Machulskiego, Pasikowskiego, Koterskiego. Do kanonu polskiego kina przejdzie stworzona rola Krzywonosa w ekranizacji Ogniem i mieczem czy kreacja Aliego w Mieście prywatnym. Nie stronił od ról serialowych. M jak miłość, Na dobre i na złe, Matki, żony i kochanki przyniosły mu popularność wśród widzów małego ekranu.

Jego kreacje, sposób podejścia do aktorskiego rzemiosła i nienachalną, subtelną osobowość do dziś wspomina wielu fanów. Pamiętamy i my, oddając Maciejowi Kozłowskiemu honorowe miejsce podczas kolejnej edycji Festiwalu Filmu i Teatru w Zielonej Górze.

 

WIESŁAW DYMNY

Plastyk, poeta, prozaik, scenarzysta, aktor, satyryk, współtwórca Piwnicy pod Baranami, mąż Anny Dymnej.

Urodził się w 1936 r. w Połoneczce koło Nowogródka (obecnie Białoruś), a zmarł w 1978 roku w Krakowie. Ukończył Liceum Ogólnokształcące im. Stefana Żeromskiego w Bielsku-Białej, później studiował malarstwo na ASP w Krakowie.

W swojej twórczości inspirował się przede wszystkim Biblią oraz światem prowincji, głownie wschodniej. Jego Opowiadania zwykłe, wydane w 1963r. w Iskrach przyniosły mu Nagrodę Fundacji Kościelskich. Napisał około 300 tekstów piosenek. Wiele tekstów piosenek jego autorstwa na trwałe wpisało się do historii (Niebieska patelnia, Konie Apokalipsy, Czarne anioły). Był twórcą tekstów i kierownikiem artystycznym krakowskiej grupy big-beatowej Szwagry (1964-1969). Pisał teksty przede wszystkim dla Piwnicy pod Baranami, ale także dla STS-u, Teatru38 i własnego kabaretu „Remiza”.

Wraz z Henrykiem Klubą napisał scenariusze do filmów Chudy i inni, Słońce wschodzi raz na dzień oraz Pięć i pół bladego Józka. Na planie tego ostatniego poznał swoją późniejszą żonę, Annę Dziadyk (ślub w 1971).

Dużą część jego prac plastycznych, literackich, szkiców i notatek pod koniec 1977 r. pochłonął  pożar domu, pozostałymi opiekuje  się żona Anna Dymna. Z jej inicjatywy w 20. rocznicę śmierci Wiesława Dymnego zespól Big Cyc do jego tekstów nagrał płytę Wszyscy święci. Kilka piosenek do jego tekstów zamieścił też na płycie Młynek kawowy Janusz Grzywacz.

Zmarł na zawał serca 12 lutego 1978 r. i został pochowany na cmentarzu Salwatorskim w Krakowie.

Wiesław Dymny żyje nie tylko w legendzie piwniczan i ich następców. Wznawia się wciąż filmy z jego udziałem, wykupywane są kolejne nakłady jego książek z opowiadaniami, scenariuszami, wierszami, tekstami piosenek, monologów i skeczy kabaretowych. W Szczecinie odbywają się coroczne Dymnalia. Pamiętamy i my, oddając Wiesławowi Dymnemu honorowe miejsce podczas tegorocznej edycji Festiwalu Filmu i Teatru w Zielonej Górze.


JAN HIMILSBACH

Urodzony w 1931 roku w Mińsku Mazowieckim, aktor niezawodowy, pisarz i scenarzysta, z zawodu kamieniarz.

Życiorys Jana Himilsbacha jest pełen sprzeczności. Siebie i całe swoje życie traktował z dystansem i przymrużeniem oka. Urodził się w biednej rodzinie i dorastał w otoczeniu ludzi z marginesu – ich właśnie utrwalał później w swych opowiadaniach, takie role zazwyczaj przyznawano mu w filmach. W 1947 r. trafił najpierw do więzienia, potem do zakładu poprawczego. Następnie za dobre sprawowanie został oddelegowany do kamieniołomów w Strzegomiu, gdzie zaczął przyuczać się do zawodu kamieniarza. Jego dalsze losy są niejasne. Nim rozpoczął karierę literacką, pracował jako grabarz, górnik, piekarz, ślusarz i palacz kotłowy na statkach. Uczył się w Uniwersyteckim Studium Przygotowawczym, później w Wieczorowym Uniwersytecie Marksizmu – Leninizmu przy KW PZPR w Warszawie. Przez wiele lat pracował jako kamieniarz na warszawskich Powązkach (zaangażowany w pochówek Marka Hłaski, własnoręcznie wykuł napis na płycie nagrobnej). Zmarł 11 listopada 1988 r. w melinie przy ulicy Górnośląskiej w Warszawie.

Jego debiut literacki przypada na 1951 r., kiedy opublikował swój pierwszy wiersz. W 1959 r. zadebiutował jako prozaik. Wydał trzy tomy opowiadań: Monidło, Przepychanka, Łzy sołtysa. Po śmierci pisarza wydano: Zatopione skały i inne monidła, Łzy sołtysa i inne opowiadania, Raj na ziemi i inne historie, Moja oszałamiająca kariera, Opowiadania zebrane.

Himilsbach jako aktor nie był doceniany za życia. Dopiero po śmierci doceniono jego samorodny talent. Himilsbach obsadzany był zazwyczaj w rolach epizodycznych, najczęściej grał ludzi z marginesu, ze względu na chrypliwy głos i charakterystyczny wygląd. Aktorsko zrealizował się w ok. 56 filmach. Na podstawie jego scenariuszy powstało 7 filmów (m.in. Wniebowzięci).

Jan Himilsbach był przez lata królem Łagowskiego Lata Filmowego, przesiadywał na antresoli baru Basztowa w otoczeniu prezesów, kierowników, kelnerek, gości festiwalowych. Zamawiał od rana kawę – nigdy się jej nie doczekał, wszyscy stawiali mu wódeczkę i kapuśniak mazurski… dopiero nad ranem bar pustoszał.

Jan Himilsbach skończyłby w tym roku 85 lat…

Reklamy